msid-58096866,width-400,resizemode-4,kolhapur

लाजिरवाणे हुंडाबळी!!!

April 16 2017, 8 Comments
- शैलजा जोगल

सुदैवाने कोकणात जन्म झाल्यामुळे हुंड्याचा विषय कधी झालाच नाही. ना कुणाला देताना पाहिलं ना घेताना… ना कोकणात हुंड्यासाठी कुणाचा छळ पाहिला… ना कुणी बागायतदार किंवा त्याची मुलगी आत्महत्या करताना पाहिली… पण कोकण सोडला तर उर्वरित महाराष्ट्रात हुंड्याच्या झळा भयंकर दिसून येतायत…शुक्रवारी हुंड्यासाठी पैसे नाहीत म्हणून लातूरच्या भिसे वाघोलीतल्या शीतल वायाळ या शेतकऱ्याच्या २१ वर्षीय मुलीने विहिरीत उडी घेऊन आत्महत्या केली. वर्षभरापूर्वी याच गावातल्या मोहिनी पांडुरंग भिसे या शेतकऱ्याच्या मुलीने आत्महत्या केली. १५ दिवसांपूर्वी कोल्हापूरच्या आरती पाटील – सावकारने सुद्धा सासरच्या शारीरिक व मानसिक छळाला कंटाळून गळफास घेतला. आणखी किती हुुुंडाबळी घेणार आहोत? पोरीच्या बापाकडे भीक मागताना लाज नाही वाटत का या पापी माणसांना ? लग्नाचा अर्धा – अर्धा खर्च हा प्रकारच लोकांना तिकडे माहित नाही. सरकारकडे गळा काढून शेतकऱ्यांच्या कर्जमाफीसाठी भांडणारे राजकारणी पाहिले, पण हुंडाबळी विरोधात भांडणारा राजकारणी पाहिला नाही. मराठवाडय़ातील भीषण वास्तवांपैकी एक ते म्हणजे बालविवाह…. आजही मराठवाड्यात ३० टक्के बालविवाह होतात… त्याला कारण पण आहे मुलीचं वय जसं वाढत तसं हुंडा वाढतो… गरिब शेतकरी जमिन गहाण ठेवत मुला-मुलीच्या लग्नासाठी कर्ज काढतात, नंतर हे कर्ज फेडता नाही आलं म्हणून आत्महत्या करतात… शेतकऱ्यांच्या मुली बापाला आपलं ओझं वाटू नये म्हणून आत्महत्या करतात… शीतलने आत्महत्येपूर्वी मराठा समाजातल्यया या प्रथांबद्दल लिहिलं. पण मराठा समाज नाही तर सगळ्या समाजात हुंडा हा वेगवेगळ्या स्वरुपात दिला आणि घेतला जातो.

DOWRY

मराठवाड्यातल्या काही मुली चांगल्या शिकतात, कलेक्टर – तहसिलदार होतात आणि लग्नात मात्र मान खाली घालून बापाला हुंडा देताना बघतात. कोकण सोडला तर उर्वरित महाराष्ट्रात लग्नात मुलीकडचे लोक घरातल्या चमच्यापासून ते सगळ्या वस्तू, घर, गाडी अशा खूप गोष्टी मुलाला रुखवत नावाने देतात. हा पण एक प्रकारचा हुंडाच आहे. मुलींना एवढचं सागांवस वाटतयं तुमच्या वडिलांचं तुमच्यावर प्रेम असतं, ते वाट्टेल ते करतात तुमच्या सुखासाठी, कर्ज काढतात,तुमचं लग्न करतात पण तुम्हाला लग्नचं करायच असेल तर लायकीच्या माणसासोबत करा. अशा वस्तू घेऊन तुमच्याशी लग्न करणारा माणूस तुमच्या कधीच लायकीचा नाही, ना तो तुम्हाला भविष्यात सुख देऊ शकतो. मराठवाडा, विदर्भात मुलींना गर्भात मारण्याचं प्रमाण पण जास्त आहे. महाराष्ट्रात सिंधुदुर्ग जिल्ह्यात १ हजार मुलांमागे १०३७ मुली आहेत. बाकी मराठवाडा, विदर्भात मुलींचे प्रमाण मुलांपेक्षा कमी आहे. शेतकऱ्यांना मुली देत नाही असा आरडा ओरडा असतो नेहमी. मुलीच नाहीत तुमच्याकडे तर देणार कुठुन? कोकणात मुलगी आणि बाप यांच्यात जे नातं पाहायला मिळतं ते दुसरीकडे कोणत्याच भागात पाहायला मिळालं नाही. कोकणातले लोक आपल्या मुलींना, घरातल्या स्त्रियांना कशा जपतात, वाढवतात, समाजात – घरात मानाचं स्थान देतात हे एकदा येऊन नक्की पाहा. प्रत्येक निर्णयात स्त्रियांना बरोबरीचं स्थान देतात… पश्चिम महाराष्ट्र, विदर्भ, मराठवाड्यातल्या मुलींना सांगणं आहे लग्न करताना हुंडाच काय तर तुमच्या आई- वडिलांची ऐपत पाहून लग्न करा. समाज लग्नाला येतो, जेवतो आणि जातो. तुमच्या आई – बापाला ते कर्ज फेडावं लागतं… याचा विचार करा… मुलीच्या आई वडीलांना सांगण आहे की आपल्या पोटच्या पोरीला असं विकू नका… समाजातल्या या वाईट रुढी – परंपरांबद्दल आवाज उठवा, लढा… हताश होऊन आत्महत्या करु नका… माझ्या सावित्री, जिजाऊच्या लेकी एवढया कमजोर नाहीत हे जगाला दाखवून द्या…

170
image_print
Pin It
Total Views : 9317
'8 Responses to “लाजिरवाणे हुंडाबळी!!!”'
  1. Siddhesh jagtap says:

    Khup chan lihily asha vishyavr bhashy vhayla have.

    00
  2. Tushar kalambe says:

    its true of real condition... But its not stop with our 1 or 2 person discussion.... We real to do something in between public awarnees regarding that. There is very bad tradition in our rular area and might be in city.

    00
  3. सुरेश मारुती कदम says:

    हुंडा देणे आणि घेणे हा गुन्हा आहे. जर पैसा हवा असेल गाडी हवी असेल वस्तु हव्या असतिल तर ते स्वतः कमवा. उगाच दूसर्यांचा छळ कशाला करता. जर अशी माणसे दूसर्यांच्याच जिवावर हे सर्व घेणार असतील तर अशी माणसे नामर्द आहेत. अशा नामर्द व्यक्तिसोबत आपल्या मुलींचे कोणीही लग्न लावुन देऊ नका.

    00
  4. Prathanesh p bamne says:

    Dear madam,

    तुमच्या मतीशी १००% सहमत आहे. मला अभिमान आहे की मी सुद्धा कोकणातल आहे , आणि त्याहुन जास्त आम्ही हुंडा घेत नाही.

    सदर घटनेचा निषेद व्यक्त करतो.

    तसेच तुमचा blog माझ्या face book page वर पोस्ट करत आहे.

    00
  5. Marathwadyamadhe kharavh he praman khup jast hot chalala ahe....Kha karun yamadhe shetkari khul dukhat ahe...apan jagruti nirman keli pahije...

    00
  6. Minal Naik says:

    that is just too much.
    But instead of blaming the people who demand dowry I personally feel the one accepts to give dowry is also at fault. Make all those girls to stand up on their own and be free to take decision to marry such person or not. I mean awareness and change in girls is also important. They can fight against their own old system.
    If every girl decides to fight against dowry I dont think any of the boy will show courage to ask for dowry in any way.

    00
  7. अनिल पाखरे says:

    अजबच आहे हुंडा प्रकरण.......
    .
    कशी रूढ झाली ही प्रथा? काय आहे ह्या मागील गणित? कुणास ठाऊक...
    .
    सुरवातच होते मुलीच्या जन्मापासून. मुलीला प्रेमाने वाढवा, चांगले संस्कार करा. तिला शिकवा, आपल्या पायावर उभी करा. आणि लग्न करण्यासाठी मुलाकडच्यांना विनवण्या करा, आमच्या मुलीला पदरात घ्या, आमच्या मुलीला पदरात घ्या. वरून त्यांना हुंडा द्या. पैसे, सोनं, भांडीकुंडी, सोफा, बेड, TV, वगैरे वगैरे. ... अं... गाडी सुद्धा बरं का.
    .
    बरं, इतकं करून सुद्धा मुलीने आपल्या नावासकट आपल्या सवयी, आवडीनिवडी सोडून नव्या घरात जमवून घ्यायचं. नवऱ्याच्या नावाचं मंगळसूत्र घालायचं, त्याच्या नावाचं कुंकू लावायचं, नोकरी करून नवऱ्याला हातभार लावायचा, घरची कामं करून घर सांभाळायचं, आणि नवऱ्याच्या मुलांना जन्माला घालून त्यांना वाढवून सासरचा वंश वाढवायचा.
    .
    इतकं सगळं करायचं तर हुंडा खरंतर मुलाने मुलीला दिला पाहिजे. पण होतं उलटंच. आणि शिकले सवरलेलेच (तथाकथित समजूतदारच) जास्त हुंडा घेतात. मुलगा जितका जास्त शिकलेला तितका जास्त हुंडा. बरं मुलगी जास्त शिकली तरी हुंडा जास्त. मग चूक कुणाची, मग पहायचं कुणाकडे. अपेक्षा ठेवायच्या तरी कुणाकडून.
    .
    आजच्या जगात जिथे मुली शिकून आपल्या पायावर उभ्या राहू शकतात, तिथे पालकांनी मुलीचं कसंबसं किंवा आपल्या ऐपतीबाहेर जाऊन लग्न लावून द्यायचं का? आपल्या मुलीला असल्या अयोग्य माणसांच्या हवाली करायच कां? मुलींनी आपल्या पालकांचं ओझं हलकं करण्यासाठी आत्महत्या करायच्या की परिस्थितीला तोंड देऊन आधार द्यायचा?
    .
    आणि सर्वात मुख्य प्रश्न, मुलींसाठी (मुलांसाठी सुद्धा) लग्न खरंच इतकं गरजेचं आहे का?

    00
  8. सरिता लाड says:

    शेतकर्याच्या मुलीला आत्महत्या करावी लागते, हुंडा देवु शकत
    नाही म्हणून पण शहरात असे किती मुल आहेत ज्यांऩा लग्नासाठी मुली मिऴत नाही , जातीचे बंधन झुगारले तर सव प्रश्न साेडविता येतील.

    00

तुमची प्रतिक्रिया द्या

आपला ईमेल पत्ता प्रकाशित केला जाणार नाही. आवश्यक फील्ड चिन्हांकित *